Teoria 12 łyżeczek- Twoje wsparcie przy neuroróżnorodności i innych zdrowotnych wyzwaniach. 

Teoria 12 łyżeczek to metafora stworzona przez Christine Miserandino, która pomaga wyjaśnić, jak wygląda życie z chorobą przewlekłą, niepełnosprawnością lub innymi stanami powodującymi ograniczoną ilość energii – np. endometriozą, ADHD, przewlekłym bólem czy chorobami autoimmunologicznymi.

 

Wyobraź sobie, że każdego ranka budzisz się z 12 łyżeczkami. Każda łyżeczka symbolizuje porcję energii.

 

Przykładowo:

Wstanie z łóżka i przygotowanie się – 1 łyżeczka.

Prysznic i umycie włosów – 2 łyżeczki.

Praca przez kilka godzin – 3–4 łyżeczki.

Zakupy – 2 łyżeczki.

Gotowanie obiadu – 2 łyżeczki.

Spotkanie towarzyskie – 2–3 łyżeczki.

 

Jeśli wykorzystasz wszystkie 12 łyżeczek, nie masz już zasobów na kolejne zadania. Możesz oczywiście "pożyczyć" łyżeczki z następnego dnia, ale często oznacza to, że następnego ranka obudzisz się z jeszcze mniejszą ilością energii i będziesz potrzebować więcej czasu na regenerację.

 

Dla osób z endometriozą czy atypowych ta teoria bywa bardzo trafna. Nawet gdy z zewnątrz wyglądają dobrze, ból, stan zapalny, zmęczenie, problemy jelitowe czy przeciążenie emocjonalne sprawiają, że ich liczba "łyżeczek" może być znacznie mniejsza niż u osoby zdrowej.

 

To proste narzędzie często pomaga osobom lepiej zrozumieć siebie, a ich bliskim – zrozumieć, dlaczego nie każda osoba dysponuje każdego dnia taką samą ilością energii.

 

Przy teorii łyżeczek regulacja polega nie tylko na "odpoczynku", ale na świadomym odzyskiwaniu zasobów.

 

Oto kilka sposobów:

 

Przed przeciążeniem zrób poranny "check-in"

 

Ile dziś mam łyżeczek? 4? 8? 12?

Zaplanuj maksymalnie 2–3 najważniejsze zadania.

Zostaw przynajmniej 1–2 łyżeczki "na nieprzewidziane sytuacje".

Gdy czujesz, że energii ubywa. Zatrzymaj się na 5 minut i świadomie wydłuż wydech.

Napij się wody i zjedz coś odżywczego, jeśli dawno nie było posiłku.

Wyjdź na chwilę na świeże powietrze lub popatrz przez okno.

Rozluźnij szczękę, barki i dłonie – wiele osób nosi tam napięcie.

Zastosuj regulację sensoryczną

Weź koc obciążeniowy

Użyj słuchawek wyciszających

Puść delikatną muzykę lub dźwięki natury.

Przygaś światło.

Weź zapach, który kojarzy się z bezpieczeństwem.

Regulacja przez ciało

Krótki spacer we własnym tempie.

Łagodne rozciąganie lub kilka ruchów miednicą i kręgosłupem.

Ciepły termofor (szczególnie przy endometriozie, jeśli pomaga).

Odpoczynek bez poczucia winy.

Regulacja emocji

Nazwij to, co się dzieje: „Jestem przeciążona, a nie leniwa.”

Zapytaj siebie: „Czego teraz najbardziej potrzebuję?”

Zrezygnuj z jednego zadania zamiast rezygnować z siebie.

Wieczorne odzyskiwanie łyżeczek

Ogranicz bodźce na 30–60 minut przed snem.

Zapisz trzy rzeczy, które dziś się udały – nawet bardzo małe.

Zastanów się: „Co dziś zabrało mi najwięcej łyżeczek? Co mi je choć trochę oddało?”

Co pomaga mi odzyskać choć jedną łyżeczkę?

Kto lub co jest dla mnie wsparciem?

Po czym poznaję, że zostały mi już tylko 2 łyżeczki?

Jak mogę o siebie zadbać, zanim dojdę do zera?

 

To systematyczne oglądanie swoich potrzeb pomaga w codziennym planowaniu zadań, reguluje impulsywność, pomaga szybciej wrócić do siebie. Ale przede wszystkim pomaga zadbać o potrzeby całego Ciebie.

 

 

Jeśli potrzebujesz rozmowy i odkrycia osobistych momentów wspierających, jestem.

 

Zapraszam Cię na coaching ADHD połączony z psychoedukacją. 

 

Jestem tu dla Ciebie Agnieszka