Logo Autentycznie – Agnieszka Łazowska, coaching, mentoring, wsparcie kryzysowe
03 grudnia 2025

Co powoduje meltdown u dorosłych?
Jak wspierać dorosłych neuroróżnorodnych? Coaching ADHD?

brown tree
Meltdown to intensywna, przytłaczająca reakcja emocjonalno-fizyczna, która pojawia się, gdy układ nerwowy jest przeciążony i nie radzi sobie z dalszym napływem bodźców lub stresu. Najczęściej kojarzona jest ze spektrum autyzmu, ADHD i wysoką wrażliwością, ale może zdarzać się również u osób neurotypowych w sytuacjach bardzo silnego przeciążenia.
 
Jak wygląda meltdown?
 
Może mieć różne formy, np.:
- nagły płacz, krzyk, wybuch emocjonalny,
- zamrożenie („freeze”), brak możliwości mówienia,
- odcięcie się od otoczenia,
gwałtowne napięcie ciała, potrzeba ucieczki,
- trudność w logicznym myśleniu i komunikacji,
- reakcje, które dla obserwatora wyglądają jak „ataki złości”, ale nie są celowe.
 
Dlaczego powstaje?
Najczęstsze przyczyny:
- przeciążenie sensoryczne
(hałas, światło, zapachy, dotyk),
- silny stres lub lęk,
- nagłe zmiany planu,
- zbyt wiele bodźców naraz,
wyczerpanie psychiczne lub fizyczne,
długotrwałe hamowanie emocji.
W meltdownie osoba traci możliwość regulacji – to nie wybór i nie manipulacja, ale reakcja fizjologiczna organizmu.
 
Czym różni się meltdown od zwykłego wybuchu złości?
W wybuchu złości jest zwykle intencja (chcę coś wymusić).
W meltdownie nie ma kontroli – to „przeciążenie systemu”.
Po meltdownie często pojawia się wyczerpanie, czasem tzw. shutdown (wyłączenie, cisza, potrzeba odosobnienia).
 
Jak pomóc osobie w meltdownie?
Ograniczyć bodźce: cisza, mniej światła, mniej ludzi.
Dać poczucie bezpieczeństwa.
Nie pytać i nie wymagać — mózg i tak „nie słyszy”.
Zapewnić przestrzeń i czas.
Zaproponować proste strategie: głębokie oddychanie, uziemienie, koc obciążeniowy (jeśli lubi).
Po wszystkim — delikatna rozmowa, zrozumienie, zero oceniania.
 
Co
Dawniej, kiedy jeszcze nie rozumiałam co się ze mną dzieje, były momenty meltdown'u.
Mocne i wyczerpujące.
Obecnie jestem uważna i bliska sobie. Dbam o swoją baterię, wpływam na regulację bodźców. Umiem czytać sygnały z ciała i psychiki. Umiem się zatrzymać i wyregulować.
 
Jak Ty sobie radzisz z przeciążeniem?
Nie wiesz, nie umiesz, jest trudno,
 
Jedną z moich misji jest wsparcie dorosłych w poznawaniu, oswajaniu i akceptowaniu ich neuroróżnorodności. Zapisz się na coaching ADHD, spektrum.
 
Jestem tu dla Ciebie,
 
Agnieszka

Ostatnie wpisy

© Autentycznie 2025